Diabetes: भारतात गेल्या काही वर्षांत मधुमेहाच्या रुग्णांची संख्या प्रचंड वाढली आहे. मधुमेह हा एक चयापचय विकार आहे. यामध्ये शरीर एकतर पुरेसे इंसुलिन तयार करत नाही किंवा ते योग्यरित्या वापरण्यास त्रास होतो. यामुळे शरीरात इन्सुलिनच्या कमतरतेमुळे, साखरेची पातळी वाढू लागते, ज्यामुळे मूत्रपिंड, त्वचा, हृदय, डोळे आणि एकूण आरोग्यावर परिणाम होतो.

मधुमेह कोणत्याही वयात होऊ शकतो. परंतु मुले, पौगंडावस्थेतील आणि तरुण प्रौढांना टाइप 1 मधुमेहाचा जास्त त्रास होतो तर 40 वर्षांनंतर प्रौढांमध्ये टाइप 2 मधुमेह अधिक प्रमाणात आढळतो. हा आजार मूत्रपिंड आणि हृदयरोगांसाठी देखील धोकादायक आहे.

रक्तातील साखरेमध्ये चढ-उतार होत राहतात पण आपल्या लक्षात येत नाही कारण शरीरातील निरोगी इन्सुलिनची पातळी ही साखर संतुलित ठेवते.

खरं तर, आपले यकृत आपल्या शरीराला दिवसासाठी तयार करण्यासाठी आणि अधिक सक्रिय करण्यासाठी रक्तातील साखर सोडते. यामुळेच मधुमेह असलेल्यांना सकाळी रक्तातील साखरेचे प्रमाण जास्त जाणवू शकते आणि घसा आणि तोंडात कोरडेपणा, रात्रभर वारंवार लघवी येणे, दृष्टी खराब होणे आणि भूक लागणे अशी लक्षणे दिसू शकतात.

मधुमेहाचे निदान होण्याआधीच अनेकांना थकवा, निद्रानाश, डोळ्यांची कमकुवतपणा, बुरशीजन्य संसर्ग आणि फोडी यांसारखी लक्षणे दिसू शकतात. अशावेळी व्यक्तीने शरीरात होणाऱ्या सर्व बदलांकडे लक्ष दिले पाहिजे आणि आजार वाढण्यापूर्वी त्याची तपासणी करून उपचार करून घ्यावेत.

• सकाळी दिसणारे लक्षणे
  

डॉक्टरांचे म्हणणे आहे की, सकाळी दिसणारी ही लक्षणे दिवसा दिसत नाहीत असे नाही. 

खाज सुटणे

थकवा येणे

अशक्तपणा येणे

जास्त भूक लागणे

जास्त तहान लागणे

वजन कमी होणे

जखमा न भरणे

प्रायव्हेट पार्ट्समध्ये खाज येणे

• मधुमेहाची इतर लक्षणे
  

टाइप 2 मधुमेह असणाऱ्या लोकांमध्ये अति भूक, अचानक वजन कमी होणे, हात किंवा पायांना मुंग्या येणे, थकवा, अशक्तपणा, कोरडी त्वचा, जखमा मंद होणे, जास्त तहान, वारंवार लघवी होणे, विशेषत: रात्री, संसर्ग, केस गळणे अशी लक्षणे जाणवतात. त्याच वेळी, टाइप 1 मधुमेहामध्ये, लोकांना मळमळ, पोटदुखी, उलट्या यांसारखी लक्षणे देखील जाणवतात.