After the Jio-Disney merger, Indian consumers may end up watching free cricket:

डिस्ने आणि जिओचे लवकरच कंपन्या विलीनीकरण होणार आहे. विलीनीकरणाच्या परिणामांबद्दल तज्ञांनी आतापासूनच अंदाज बांधण्यास सुरुवात केली आहे. व्यवसायाव्यतिरिक्त, भारतातील क्रिकेट प्रसारण आणि प्रवाहावरही याचा मोठा परिणाम होईल.

70,352 कोटी रुपयांच्या या विलीनीकरणाचे चांगले-वाईट परिणाम भारतीय प्रेक्षकांना भोगावे लागणार आहेत. सर्वप्रथम, भारतीय ग्राहकांचे मोफत क्रिकेट पाहाणे बंद होऊ शकते.

जिओने बाजारात प्रवेश केल्यानंतर, दर्शकांना आयसीसी विश्वचषकासह आयपीएल विनामूल्य पाहण्यास मिळाले, परंतु आता विलीनीकरणानंतर कंपन्या क्रिकेटवर सबस्क्रिप्शन मॉडेल लागू करू शकतात.

नुवामा इन्स्टिट्यूशनल इक्विटीजचे कार्यकारी संचालक अबनीश रॉय म्हणतात, “भारतीय दर्शकांचा हनिमून कालावधी हळूहळू संपेल कारण विलीनीकरणानंतर सबस्क्रिप्शनच्या किमती वाढू शकतात. मात्र, याचा फायदा भारतीय प्रेक्षकांनाही होणार आहे. भिन्न मालिका किंवा क्रिकेट इव्हेंट पाहण्यासाठी दर्शकांना दोन्ही प्लॅटफॉर्मसाठी सदस्यता खरेदी करण्याची गरज आता भासणार नाही."

याशिवाय आता डिस्ने-जिओ ही भारतातील सर्वात मोठी टीव्ही प्लेयर बनणार आहे. दोघांच्या विलीनीकरणामुळे एकूण 100+ टीव्ही चॅनेल तयार होतील. तर दुसऱ्या क्रमांकावर असलेल्या झी एंटरटेनमेंट एंटरप्रायझेस कंपनीकडे फक्त ५० टीव्ही चॅनेल आहेत.

अशा परिस्थितीत, जे जाहिरातदार आधी दोन कंपन्यांसोबत जाहिरात करू शकत होते त्यांची बार्गेनिंग पॉवर आता कमी होईल.

रिपोर्ट्सनुसार, या विलीनीकरणात रिलायन्सची अधिक ताकद असेल. यामुळे जिओ क्रिकेट स्ट्रीमिंगचे केंद्र म्हणून उदयास येईल. त्याचबरोबर डिस्ने स्टारला भारतात प्रक्षेपणाचा प्रदीर्घ अनुभव आहे. त्यामुळे स्टारकडे टीव्हीवरील क्रिकेटचे हक्क असतील. या विलीनीकरणामुळे स्टार स्पोर्ट्सला 'जिओ स्टार स्पोर्ट्स' असे नावही दिले जाऊ शकते.

दोन्ही चॅनल्सचे हे विलीनीकरणही क्रिकेटमुळेच झाले, असे मानले जाऊ शकते. जागतिक कंपनी डिस्ने 2019 मध्ये भारतात आली तेव्हा तिने स्टारसोबत काम करण्यास सुरुवात केली. कारण स्टार नेटवर्क हे भारतातील क्रिकेटचे सर्वात मोठे प्रसारक होते आणि त्यांच्याकडे भारतातील देशांतर्गत सामन्यांसह जगातील सर्वात मोठी क्रिकेट लीग, इंडियन प्रीमियर लीगचे मीडिया अधिकार होते.

2019 मध्येच, डिस्नेने त्याच्या मोबाइल ॲप डिस्ने हॉटस्टारवर सदस्यता म्हणून IPL प्रसारित केली.

ही परिस्थिती २०२३ मध्ये बदलली, जेव्हा रिलायन्सने आयपीएलचे स्ट्रीमिंग अधिकार जिंकले. जिओने आपल्या ॲपवर आयपीएल मोफत पाहण्याची सुविधा उपलब्ध करून दिली आहे.

यामुळे डिस्नेला 46 लाख ग्राहकांना गमवावे लागले. तथापि, आता दोघांच्या विलीनीकरणानंतर, रिलायन्स जिओच्या संयुक्त उपक्रमाकडे भारतात 70-80% क्रिकेट ऑपरेशन्स असतील.