बॉलीवूड चित्रपटांमध्ये अनेकदा सामान्य माणसाच्या संघर्षाचे चित्रण केले गेले आहे आणि या चित्रपटांमधील वारंवार येणारा विषय म्हणजे कामगार वर्गाची दुर्दशा. बॉलिवूडने असे काही चित्रपट दिले जे श्रमिकांच्या संघर्षाला केंद्रस्थानी मानत होते.

 हे चित्रपट कामगारांना भोगाव्या लागणार्‍या त्रास, मूलभूत हक्कांसाठी त्यांचा संघर्ष आणि त्यांच्या मालकांकडून होणारे शोषण यावर प्रकाश टाकतात. चला तर आपण बॉलीवूडच्या काही चित्रपटांचा जवळून आढावा घेऊया ज्यांनी कामगार वर्गाच्या संघर्षाचे चित्रण केले आहे.

दो बिघा जमीन (1953) - बिमल रॉय दिग्दर्शित हा चित्रपट कामगार वर्गाच्या संघर्षाचे चित्रण करणाऱ्या चित्रपटाचे उत्कृष्ट उदाहरण आहे. ही कथा एका शेतकऱ्याभोवती फिरते ज्याला कर्ज फेडण्यासाठी रिक्षाचालक व्हावं लागतं. हा चित्रपट श्रमिक वर्गाच्या कठोर वास्तवावर आणि श्रीमंतांच्या हातून होणारे शोषण यावर प्रकाश टाकतो.

2.मदर इंडिया (1957) - मेहबूब खानचा हा माईल स्टोन समजला चित्रपट एका गरीब शेतकरी महिलेची कथा सांगतो जी गरिबी आणि व्यवस्थेच्या होणाऱ्या अन्यायाला तोंड देत आपल्या मुलांचे संगोपन करण्यासाठी संघर्ष करते. हा चित्रपट मानवी आत्म्याच्या लवचिकतेचे आणि कामगार वर्गाला सामोरे जाणाऱ्या संघर्षांचे सशक्त चित्रण आहे.

3. श्री 420 (1955) - हा राज कपूर स्टारर चित्रपट 1950 च्या दशकात भारतीय समाजात पसरलेल्या लोभ आणि भ्रष्टाचारावर एक सामाजिक भाष्य आहे. हा चित्रपट एका तरुणाभोवती फिरतो जो कामाच्या शोधात शहरात फिरतो आणि त्याचा लोभी मालक त्याचा फायदा घेतो. भांडवलशाहीचे शोषणात्मक स्वरूप आणि सामाजिक बदलाची गरज यावर हा चित्रपट आहे.

4.दीवार

दिग्दर्शक यश चोप्रा यांचा दीवार हा चित्रपट 70 च्या दशकातल्या भरकटलेल्या आणि गुन्हेगारीकडे वळलेल्या तरुणाची आणि त्याच्या भावाची गोष्ट सांगतो. गरीबी आणि मिळालेल्या अपमानास्पद वागणुकीमुळे हा तरुण गुन्हेगारीकडे वळतो. दरम्यानच्या काळात त्याचा कामगार म्हणूनही संघर्ष झालेला असतो.

5.अंकुश (1986) -

एन. चंद्रा दिग्दर्शित, हा चित्रपट मुंबईतील मजूर वर्गाने केलेल्या संघर्षाचे चित्रण आहे. हा चित्रपट कारखाना कामगारांच्या समूहाभोवती फिरतो ज्यांचे त्यांच्या बॉसद्वारे शोषण केले जाते आणि त्यांच्या हक्कांसाठी लढण्यासाठी एकत्र येणे आवश्यक आहे. हा चित्रपट भारतीय समाजात सर्रास चालत असलेल्या भ्रष्टाचार आणि शोषणावर भाष्य करतो.

लगान (२००१) -

दिग्दर्शक आशुतोष गोवारीकर भारतीय ग्रामस्थांच्या एका गटाची कथा सांगतात ज्यांना त्ब्रिटीश शासकांना जास्त कर भरावा लागतो. हा चित्रपट स्वातंत्र्याच्या लढ्याचे आणि दडपशाहीचा सामना करताना सामूहिक कृतीची गरज किती महत्त्वाची असते यांचे सशक्त चित्रण आहे. हा चित्रपट मानवी मनाचे पैलू दाखवणारा आणि बदल घडवून आणण्याच्या सामान्य माणसाच्या शक्तीचा उत्सव आहे.