उष्ण आणि दमट हवामानामुळे (Weather) देशाची आर्थिक राजधानी मुंबईतील (Mumbai) सध्याच्या तापमानात ताशी 4-5 मिनिटांची घट दिसून येत आहे. याचा अर्थ 12 कामकाजाच्या तासांमध्ये सुमारे एक तासाचे नुकसान होते. ही गणना कार्य क्षमतेबद्दल आहे. अशा परिस्थितीत ग्लोबल वॉर्मिंगमुळे (Global Warming) मुंबईतील कामाच्या तासांवर परिणाम होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे.

रिसर्च जर्नल नेचर कम्युनिकेशन्समध्ये प्रकाशित केलेल्या अभ्यासानुसार, जर ग्लोबल वॉर्मिंगमुळे तापमानात एक अंशानेही वाढ झाली, तर दर तासाला 4-5 मिनिटांनी घट झाली तर ती दुप्पट होऊन 10 मिनिटांपर्यंत पोहोचू शकते. या अभ्यासातून हे देखील समोर आले आहे की अहमदाबाद तासाला 12 मिनिटे वाया जात आहे, तर चेन्नई आणि हैदराबाद देखील जवळपास मुंबईसारखेच आहेत.

अमेरिकेतील ड्यूक युनिव्हर्सिटीमध्ये (Duke University in US) झालेल्या या संशोधन अभ्यासात असे म्हटले आहे की, ग्लोबल वॉर्मिंगमुळे शेवटी उष्णकटिबंधीय आणि उप-उष्णकटिबंधीय प्रदेशातील कामगारांनाच हानी पोहोचणार नाही, तर मध्य-अक्षांशांच्या भौगोलिक क्षेत्रांवरही त्याचा झपाट्याने परिणाम होईल.

उष्णता आणि आर्द्रता

उष्णता आणि आर्द्रता यांच्या संयोगाला एक शारीरिक मर्यादा आहे जी मानव सहन करू शकतो. मोठ्या प्रमाणावर, ग्लोबल वॉर्मिंगमुळे, कामगारांच्या सध्याच्या परिस्थितीमुळे उष्णता आणि आर्द्रता यांच्यातील संघर्षामुळे, दरवर्षी 280-311 अब्ज डॉलर्स म्हणजेच सुमारे 21,33,964 ते 23,70,224 कोटी रुपयांचे नुकसान होत आहे. सध्याच्या परिस्थितीत 2 अंश सेल्सिअसने, जे पूर्व-औद्योगिक पातळीपेक्षा सुमारे 3 अंश जास्त वाढले तरी हा तोटा $1.6 ट्रिलियन म्हणजेच 1,29,59,185 कोटी रुपयांपर्यंत वाढेल.

दिवसातील 12 तास निवडणे

उष्णतेने भरलेल्या दुपारच्या कामाचा काही भाग थंड तासांमध्ये, म्हणजे सकाळ किंवा संध्याकाळपर्यंत हलवून हवामान बदलाशी जुळवून घेण्याची शक्यता प्रत्येक अतिरिक्त तापमानवाढीसह सुमारे 2 टक्क्यांनी कमी होते. या संशोधन अभ्यासात असे म्हटले आहे की जर भविष्यात तापमानात (temperature) अतिरिक्त 2 डिग्री सेल्सिअसने वाढ झाली, तर सध्या दिवसाच्या सर्वात उष्ण 12 तासांमध्ये केलेले काम दिवसातील सर्वात थंड तासांमध्ये केले जाऊ शकते. तथापि, सूर्य-छायेच्या परिस्थितीच्या प्रदर्शनामुळे अभ्यासाचे निष्कर्ष पुराणमतवादी आहेत. पूर्ण सूर्यप्रकाशात परिस्थिती आणखी वाईट होऊ शकते.