International Mother Language Day सर्वोत्तम साहित्यिक बनण्यासाठीच नव्हे तर जग समजून घ्यायचे तर विविध लेखकांच्या साहित्याचे वाचन अत्यावश्यक आहे,असा सल्ला कोकणी भाषा मंडळाने जागतिक मातृभाषा दिनानिमित्त मडगावात आयोजित भास संवाद कार्यक्रमात ज्ञानपीठकार दामोदर मावजो व सरस्वती सन्मान प्राप्त महाबळेश्र्वर सैल यांनी तरूण लेखकांना दिला.

आपल्या बालपणीच्या आठवणींना उजाळा देऊन तेव्हाच्या व आताच्या परिस्थितीची जाणिव उपस्थितांना करून दिली. साहित्याची स्फूर्ती कशी मिळाली, पुरस्कार म्हणजे त्यांच्यासाठी नेमके काय,याबद्दलही मौलिक विचार मांडले.

जर आपल्याला जग समजून घ्यायचे असेल तर वेगवेगळ्या देशांतील तसेच आपल्या देशातील वेगवेगळ्या लेखकांचे साहित्य वाचणे गरजेचे आहे, असे मावजो यांनी सांगितले. जर कोकणी लेखकांनी वाचन केले तर नवे नव्या शब्दांची ओळख होईल व त्यातून भाषेची स्वतःची मर्यादाही वाढेल.

पसरकार होण्याचा आपल्याला अभिमान आहे. पसरकार झाल्यामुळेच अप्रतिम साहित्य रचना करू शकलो, असेही मावजो यांनी एका प्रश्र्नाला उत्तर देताना सांगितले.

मी ज्या निसर्गरम्य वातावरणात लहानाचा मोठा झालो, त्याचा आपल्या साहित्यावर प्रभाव पडला,असे सरस्वती सन्मान प्राप्त ज्येष्ठ साहित्यिक महाबळेश्र्वर सैल यांनी सांगितले. त्यामुळे त्यावेळी मी अनुभवलेल्या गरिबी, लाचारी, असहायता यांचे प्रभावी चित्रण कादंबरीतून करू शकलो, असेही सैल म्हणाले.

या दोन्ही ज्येष्ठ साहित्यिकांची मुलाखत ब्रिजेश देसाई व तन्वी बांबोळकर यांनी घेतली. कोकणी भाषा मंडळाच्या अध्यक्ष अन्वेषा सिंगबाळ यांनी स्वागत केले.

कोकणी भाषेची ओळख जागतिक स्तरावर पोहोचावी,यासाठी कोकणी साहित्याचा अन्य भाषांमध्ये अनुवाद होणे आवश्यक आहे. आपले मूळ विचार केवळ मातृभाषेतून परिणामकारकरित्या व्यक्त होऊ शकतात.

-दामोदर मावजो, ज्ञानपीठ विजेते साहित्यिक

आपण कधीच पुरस्काराची अपेक्षा बाळगली नाही. पुरस्कारामुळे साहित्यनिर्मितीत वाढ झाली. लेखक म्हणून जगताना कधीही गर्व मनाला शिवला नाही. सैन्यांत काम करतानाही अधून मधून लेखन केले होते.

-महाबळेश्‍वर सैल, सरस्वती सन्मान प्राप्त साहित्यिक