Blue Flag certification Goa

पणजी: राज्य सरकार जगभरातील गुणवत्तावान पर्यटक राज्यात यावेत, यासाठी प्रयत्न करत असल्याचे सांगत असले तरी गेल्या दोन वर्षात राज्यातील एकही किनाऱ्याला ब्लू फ्लॅग मानांकन मिळावे, यासाठी राज्य सरकारने प्रस्तावच सादर केला नसल्याची धक्कादायक माहिती मिळाली आहे.

‘ब्लू फ्लॅग’ मानांकनाचे देशातील सचिवालयातून या माहितीला दुजोरा मिळाला आहे. मिरामार किनाऱ्याला ब्लू फ्लॅग मानांकन देण्यासाठी राज्य सरकारने तयारी केली होती. काही प्रमाणात प्राथमिक कामही करण्यात आले होते. मात्र नंतर सरकारने त्याविषयी फारशी उत्सुकता दाखवली नाही. उत्तर व दक्षिण गोव्यातील काही किनाऱ्यांविषयी चर्चा केली, मात्र त्याविषयी कोणताही लेखी प्रस्ताव ब्ल्यू फ्लॅग मानांकनासाठी अद्याप सादर झालेला नाही, अशी माहिती मिळाली आहे.

ब्ल्यू फ्लॅग मानांकन हे पर्यावरणीय स्वच्छतेसाठी सर्वोच्च आंतरराष्ट्रीय प्रमाणपत्र आहे, जे किनाऱ्यांसाठी दिले जाते. १९८७ पासून "फाउंडेशन फॉर एन्व्हायर्नमेंटल एज्युकेशन" या संस्थेद्वारे हे मानांकन दिले जाते. हे मिळवण्यासाठी स्वच्छ पाणी, पर्यावरणपूरक सुविधा, कचरा व्यवस्थापन, आणि सुरक्षितता यासह ३३ निकष पूर्ण करावे लागतात.

हे मानांकन किनाऱ्यांच्या जागतिक दर्जाची ओळख करून देते, ज्यामुळे पर्यटकांचा ओढा वाढतो. भारतातील १३ किनाऱ्यांना हे मानांकन मिळाले आहे, ज्यामुळे सागरीपर्यटनाला चालना मिळाली आहे. कर्नाटकातील तीन किनाऱ्यांना मानांकन प्राप्त झाले आहे.

ब्ल्यू फ्लॅग मानांकन म्हणजे काय?

ब्ल्यू फ्लॅग मानांकन हे आंतरराष्ट्रीय मानांकन आहे, जे किनाऱ्यांच्या स्वच्छता, सुरक्षितता, पर्यावरणीय टिकाव, आणि सुविधा यासाठी दिले जाते. हे मानांकन "फाउंडेशन फॉर एन्व्हायर्नमेंटल एज्युकेशन" या संस्थेद्वारे दिले जाते.

मानांकन प्राप्त किनारे

शिवराजपूर (गुजरात)

घोघला (दीव)

कासारकोड (कर्नाटक)

पदुबिद्री (कर्नाटक)

पनीरभावी (कर्नाटक)

कप्पड (केरळ)

रुशिकोंडा (आंध्र प्रदेश)

गोल्डन बीच (ओडिशा)

राधानगर (अंदमान)

पोंगलम (तमीळनाडू)

मरीन बीच (पुडुचेरी)

मिनिकॉय थुंडी बीच (लक्षद्वीप)

कदमत बीच (लक्षद्वीप)

ब्ल्यू फ्लॅग मानांकनातून मिळणाऱ्या सुविधा

स्वच्छ व सुरक्षित समुद्रकिनारे

पर्यावरणपूरक शौचालये आणि कचरा व्यवस्थापन

लाइफगार्ड, अपघातनिवारण यंत्रणा

जलपर्यटनासाठी उत्तम सुविधा

मानांकनाचे फायदे

पर्यटनाला चालना: स्वच्छ व सुंदर किनाऱ्यांमुळे स्थानिक व विदेशी पर्यटकांची संख्या वाढते.

पर्यावरण संरक्षण: सागरी परिसंस्थांचे संवर्धन होते.

स्थानीय रोजगार निर्मिती: पर्यटनामुळे स्थानिक स्तरावर रोजगाराच्या संधी वाढतात.

सांस्कृतिक महत्त्व: पर्यावरणीय जागरूकतेसोबत स्थानिक संस्कृतीचे जतन होते.

हे मानांकन किनाऱ्यांच्या आंतरराष्ट्रीय दर्जाची खात्री देते आणि देशातील सागरी पर्यटनाला नवी ओळख मिळवून देते.

मानांकनाचे निकष

ब्ल्यू फ्लॅग मानांकन मिळवण्यासाठी किनाऱ्यांना ३३ जागतिक निकष पूर्ण करावे लागतात. हे निकष चार प्रमुख गटांत विभागलेले आहेत:

पर्यावरण शिक्षण आणि माहिती: किनाऱ्यावर पर्यावरणीय महत्त्वाची माहिती फलक असणे, लोकांना जागरूक करण्यासाठी कार्यक्रम आयोजित करणे.

पाणी गुणवत्ता: समुद्राचे पाणी स्वच्छ व प्रदूषणमुक्त असणे.

पर्यावरण व्यवस्थापन: कचरा व्यवस्थापन, पर्यावरणपूरक सुविधा, जैवविविधतेचे संरक्षण.

सुरक्षितता आणि सेवा: लाइफगार्ड, प्राथमिक उपचार सुविधा, अपंग व्यक्तींसाठी सोयीस्कर व्यवस्था.