Chinese Army in Balochistan: शेजारी राष्ट्रांसाठी चीन नेहमीच शत्रूराष्ट्र असल्याचे वारंवार सिद्ध झाले. तिबेट असो वा तैवान... चीनला सर्वत्र आपला ताबा हवा आहे. मात्र आता चीनच्या नजरा पाकिस्तानसह इतर देशांवरही आहेत. चीन पाकिस्तानवर वर्चस्व गाजवण्याचा प्रयत्न करत आहे. चीनची नजर आता बलुचिस्तानवरही असल्याचे सांगण्यात येत आहे.

एकीकडे चीन लष्करी कारवायांच्या माध्यमातून तैवानला बळकावण्याच्या तयारीत आहे, तर इतर देशांना कर्जाखाली दाबून आपले वर्चस्व वाढवण्याचा प्रयत्न करत आहे. कर्ज आणि पायाभूत सुविधांच्या नावाखाली श्रीलंकेला बुडवल्यानंतर आता पाकिस्तानची वेळ आली आहे. सीपीएसी प्रकल्पाच्या अपयशानंतर चीन आता पाकिस्तानी लष्करासाठी गुप्त क्षेपणास्त्र तळ बांधण्यात व्यस्त असल्याचे वृत्त आहे.

गुप्त क्षेपणास्त्र बंकर बांधले जात आहे

खरे तर चीनचे पीएलए सैन्य बलुचिस्तानमध्ये पाकिस्तानसाठी गुप्त क्षेपणास्त्र बंकर बनवत आहे. डोंगरात गुहा बनवून क्षेपणास्त्र निवारा उभारण्याची तयारी सुरू आहे. हे बांधकाम सिंधच्या नवाबशाह आणि बलुचिस्तानच्या खुजदारजवळ केले जात आहे. गुप्तचर अहवालानुसार, चीनच्या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प बेल्ट अँड रोड इनिशिएटिव्ह (BRI) चा सर्वात महत्वाचा भाग म्हणजे CPAC म्हणजेच चायना पाकिस्तान इकॉनॉमिक कॉरिडॉर, ज्याची सुरुवात मोठ्या उत्साहात झाली होती. पण आता त्याची गती मंदावली आहे. पाकिस्तान आता सीपीएसी प्राधिकरणच विसर्जित करण्याच्या तयारीत असल्याचीही चर्चा आहे.

तज्ज्ञांच्या मते, पर्वतांमध्ये असे बंकर बनवून एखाद्याला 'नैसर्गिक संरक्षण' मिळते, म्हणजेच वरून गुप्तचर क्षेपणास्त्र तळ आहे हे ओळखणे कठीण असते आणि दुसरे म्हणजे हवाई हल्ला झाला तर ते आत ठेवले जाते. पर्वतांमध्ये बंकर बांधल्याने क्षेपणास्त्र इतर देशांच्या उपग्रहांपासून देखील मोठ्या प्रमाणात लपवले जाऊ शकते. अशाप्रकारे, 'माउंटन केव्ह' बंकर्सची आणखी एक खासियत म्हणजे ते बांधायलाही खूप सोपे आहेत आणि बांधकामादरम्यान कोणाला वाऱ्याचा त्रास होत नाही. एकदा बोगद्याचे काम सुरू झाले की, पर्वतांमध्‍ये लांब पल्‍ल्‍यावरही काम नेहमी करता येते.

चीन पर्वतांमध्ये बोगदे बनवण्यात निपुण आहे. चीनने आपल्या विमानांना सुरक्षित ठेवण्यासाठी तिबेटमध्ये असेच माउंटन हँगर्स बनवले आहेत. बलुचिस्तान क्षेपणास्त्र सुविधा किती मोठी आहे हे माहित नाही. हे क्षेपणास्त्र तळ पाकिस्तानी लष्करासाठीही खूप महत्त्वाचे आहेत कारण बलुचिस्तानमधील पाकिस्तानी लष्कराच्या तळावर बलुच बंडखोर सतत हल्ले करत असतात.

बलुचिस्तानसोबतच चीन पीओके अर्थात पाकव्याप्त काश्मीरमध्ये पाकिस्तानी सैन्यासाठी लष्करी पायाभूत सुविधांच्या उभारणीत गुंतला आहे. गुप्तचर अहवालानुसार, अलीकडेच पीएलएचे 10-12 चीनी सैनिक पीओकेच्या शारदा आर्मी कॅम्प (40 फ्रंटियर फोर्स) येथे भूमिगत बंकर तयार करण्यात व्यस्त असल्याचे दिसले.

पीओकेच्या केल भागात पाकिस्तानी लष्कराच्या फुलवाई कॅम्पमध्ये चिनी लष्कराचे अभियंते भूमिगत बंकर तयार करत आहेत. मात्र, सध्या सीपीईसी हा पाकिस्तानसाठी जॅकपॉट ठरत आहे, पण या सबबीने चीनही हळूहळू पाकिस्तानला कर्जातून काढून घेताना दिसत आहे, जाणकारांच्या मते शिनजियांग प्रांत ते बलुचिस्तानच्या ग्वादारपर्यंत सीपीईसीचे बांधकाम सुरू आहे. ‘कामातील दिरंगाईमुळे त्याचे महत्त्व जवळपास संपत चालले आहे.