टोकियो ऑलिंपिक (Tokyo Olympics) क्रीडा स्पर्धा सुरू झाल्यापासून तेथील हॉकी (Hockey)स्टेडियमला पी. आर. श्रीजेशच्या आरोळ्या ऐकण्याची सवय झाली होती, पण ऑलिंपिक हॉकी स्पर्धेतील जर्मनीविरुद्धच्या ब्राँझ पदकाच्या लढतीत तीन सेकंद असताना श्रीजेशने केलेल्या आरोळीची तुलना कोणत्याही आरोळीबरोबर होणार नाही. ते अपेक्षित होते. त्याने भारतीय हॉकीचा ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धेतील पदकाचा दुष्काळ संपल्याची दवंडी पिटली होती. (India in love with hockey again)

भारताने 1980 च्या मॉस्को ऑलिंपिक क्रीडा स्पर्धेतील सुवर्णपदकानंतर प्रथमच हॉकीत पदक जिंकले होते. आता काहींच्या मते ते यश कमकुवत संघांविरुद्ध होते. काहीही असो, गेल्या 40 वर्षांच्या वेदना, भारतीय हॉकीची होणारी थट्टा, हॉकीपटूंची होणारी हेटाळणी, प्रशासकांमधील स्टीक वॉर, संघातील अंतर्गत संघर्ष, वाया घालवलेली गुणवत्ता, या सर्वांचा लोप आता होण्यास सुरुवात झाली आहे, हे सांगणारीच ती आरोळी होती. आतापर्यंत काही वर्षे केवळ क्रीडा रसिकांचे चाबकाचे फटकेच प्रामुख्याने खात असलेल्या हॉकी संघाने देशाची शान उंचावली होती.

भारतीय हॉकी अखेरच्या मिनिटात नांगी टाकते हा इतिहास, पण ही नवी भारतीय हॉकी आहे, हे दाखविण्यास संघ उत्सुक होता. भारतीय हॉकी मुख्य स्पर्धांतही अॅस्ट्रोटर्फवर जिंकू शकते हे अभिमानाने सांगण्याची आणि फिर दिल दो हॉकी को असे आवाहन गौरवाने करण्याची. मध्यंतरी काळात भारतीयांची राष्ट्रीय खेळामधली रूची कमी झाली होती मात्र हॉकीसाठीचे प्रेम भारतीय महिला हॉकी संघाने परत आणले. भारतीयांना राष्ट्रीय खेळाच्या पुन्हा प्रेमात पडायला भाग पाडले. सुरवातीच्या काही सामन्यांमध्ये महिलांना अपयश आले मात्र ऑस्ट्रेलियावर पराभवाची धुळ चारल्यावर भारतीय महिला संघाच्या आत्मविश्वासात भर पडली. त्यांनंतर भारतीय महिला हॉकीमध्ये एक नवसंजिवनी निर्माण झाली.

काही वर्षांच्या मेहनतीचे फळ

भारतीय हॉकीने गेल्या काही वर्षांत कात टाकली होती. प्रगतीच्या दिशेने वाटचाल सुरू केली होती. त्या वाटचालीच्या वेळी मार्गदर्शक असलेल्या मार्गदर्शकांच्या भावना यावेळी भरून आल्या.

दरम्यान आता टोकियो ऑलिंपिकमध्ये हॉकीत भारतीय महिलांनी (Indian women in hockey) पुन्हा एकदा जबरदस्त खेळाचे प्रदर्शन करत चांगली फाईट केली. परंतु ग्रेट ब्रिटनने भारताचा 4-3 असा पराभव करत चंदेरी पदकापासून दूर ठेवले आणि भारताचे स्वप्न भंगले. स्पर्धेत भारतीय महिला हॉकी संघाला पदक मिळाले नसले तरी त्यांनी आपली छाप सोडली आहे. भारताच्या चंदेरी पदकावर ग्रेट ब्रिटनने पाणी फिरवत 4-3 असा सामना जिंकत रौप्य पदक पटकावले. ऑलिंपिकच्या इतिहासामध्ये सर्वोच्च कामगिरी नोंदवत भारतीय महिला संघाने जागतिक क्रमवारीत सहाव्या स्थानावर झेप घेतली आहे.