पणजी: आपण पृथ्वीचे अपरिवर्तनीय आणि भयानक नुकसान केले आहे. मानवी लोभ व मानवी मूल्यांमध्ये झालेल्या प्रचंड घसरणीमुळे आपल्यावर एक मोठे पर्यावरणीय संकट ओढळवले आहे, असे मत पंतप्रधान कार्यालयातील अणु व्यवहार आणि हवामान बदलासाठी माजी विशेष दूत श्याम सरन यांनी व्यक्त केले. शुक्रवारी त्यांनी आंतरराष्ट्रीय केंद्र गोवा (आयसीजी) येथे ‘हवामान बदल, खूप उशीर झाला आहे का?’ या विषयावर  व्याख्यान दिले.

सरन म्हणाले की, १८ व्या शतकात औद्योगिक क्रांतीच्या सुरवातीपासूनच मानवी क्रिया पृथ्वीच्या पर्यावरणात बदल घडवत आहेत. आपण दोन शतकांपासून लाकूड, कोळसा आणि तेल यांसारखे जीवाश्म इंधन जाळत आहोत. यामुळे पृथ्वीच्या वातावरणात कार्बनडायऑक्साइडचा मोठा साठा निर्माण होत आहे. कार्बनडायऑक्साइडचा हा संचित साठा पृथ्वीला झालेल्या अपरिवर्तनीय आपत्तीजनक नुकसानाचे मुख्य कारण आहे.

मानवी लोभ आणि उदासीनता आपल्या दोन सर्वात मोठ्या कार्बन सिंक असलेल्या महासागर आणि जंगलांची शक्ती कमी करत आहे. आपण आपली जंगले वेगाने तोडत आहोत आणि आपल्या महासागरांना धोकादायक पद्धतीने प्रदूषित करत आहोत. प्रशांत महासागराच्या मध्यभागी प्लास्टिक कचऱ्याचे एक बेट तरंगत आहे. हे बेट टेक्सास राज्याच्या आकाराचे आहे. जगभरातील सरकारे शाश्वततेपेक्षा त्यांच्या विकासाच्या अजेंड्यांना प्राधान्य देत आहेत. 

विकास आणि पर्यावरण यांच्यात खोटा व्यापार

निकोबार बेटांवर भारत सरकारच्या प्रस्तावित मेगा प्रकल्पांबद्दल प्रेक्षकांच्या प्रश्नाचे उत्तर देताना सरन म्हणाले, विकास आणि पर्यावरण यांच्यात खोटा व्यापार आहे. आमचे सरकार शाश्वततेच्या किंमतीवर विकासाच्या मार्गावर चालत आहे. भारताने एक्सप्रेसवे आणि उड्डाणपूल बांधण्याऐवजी प्रभावी सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था बांधण्यावर लक्ष केंद्रित केले पाहिजे. आपल्याला अधिक गाड्यांची गरज नाही, शाश्वत राहण्यासाठी आपल्याला चांगल्या सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थांची आवश्यकता आहे.