अफगाणिस्तानात (Afghanistan) तालिबानच्या (Taliban) एंन्ट्रीमुळे जगात आणखी एक निर्वासितांचं संकट निर्माण होणार असल्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे. अशा परिस्थितीत तुर्कीचे (Turkey) अध्यक्ष रेसेप तय्यिप एर्दोगन (Recep Tayyip Erdogan) यांनी युरोपियन देशांना अफगाणिस्तानातून पळून येणाऱ्या लोकांच्या बंदोबस्ताची जबाबदारी स्वीकारण्यास सांगितले आहे. तुर्की युरोपचे "शरणार्थी वेयरहाऊस" कदापि होणार नाही. मंत्रिमंडळाच्या बैठकीनंतर आपल्या भाषणात एर्दोगन म्हणाले की, आमचे सरकार गरज पडल्यास अफगाणिस्तानच्या स्थिरता आणि सुरक्षेसाठी तालिबान सरकारशी चर्चा करु शकते.

तुर्कीच्या राष्ट्राध्यक्षांचे हे वक्तव्य अशा वेळी आले आहे जेव्हा अलिकडच्या आठवड्यात इराणची (Iran) सीमा ओलांडताना मोठ्या संख्येने अफगाण नागरिक तुर्कीला पोहोचत आहेत. तुर्कीमध्ये शरणार्थीविरोधी भावना शिगेला पोहोचत आहेत, आर्थिक आव्हाने आणि वाढती बेरोजगारीचा सामना करत आहेत. कोरोना विषाणूच्या साथीमुळे देशाची अर्थव्यवस्था वाईट स्थितीत आहे. यामुळेच तुर्की येथे मर्यादित संख्येने निर्वासितांना स्थायिक करण्यास तयार आहे. अफगाणिस्तानातून बाहेर काढले जाणारे बहुतेक नागरिक आखाती देशांमध्ये जात आहेत. पण बहुतेक तुर्की आणि पाकिस्तानकडे वळत आहेत.

निर्वासितांवर तुर्कीचे अध्यक्ष काय म्हणाले?

"आमच्या युरोपियन मित्रांना हे आठवण करून देण्याची गरज आहे की युरोप आपल्या सीमा बंद करून आणि तेथील नागरिकांच्या सुरक्षेचा हवाला देऊन निर्वासितांच्या संकटातून सुटू शकत नाही," एर्दोगन पुढे म्हणाले. निर्वासितांना स्थायिक करण्याची तुर्कीची जबाबदारी नाही आणि युरोपचे निर्वासित गोदाम बनण्यास बांधील नाही. तुर्कीमध्ये 5 दशलक्ष परदेशी नागरिक राहतात. 3.6 दशलक्ष सीरियन नागरिक आहेत जे शेजारच्या देशात सुरू असलेल्या गृहयुद्धातून वाचण्यासाठी तुर्कीला पळून गेले. याशिवाय तीन लाख अफगाण नागरिकही आहेत. ते म्हणाले की 11 लाख परदेशी नागरिक आहेत ज्यांच्याकडे स्थायिक होण्याचा परवाना आहे.

निर्वासितांबाबत तुर्की आणि युरोपियन युनियनमध्ये करार झाला आहे

2016 मध्ये, तुर्की आणि युरोपियन युनियनने (European Union) तुर्की नागरिकांसाठी व्हिसा मुक्त प्रवास आणि ईयू आर्थिक मदतीच्या बदल्यात शेकडो हजारो स्थलांतरित आणि निर्वासितांचा युरोपमध्ये प्रवाह थांबवण्याच्या करारावर स्वाक्षरी केली. एर्दोगन यांनी अनेकदा ईयूवर करारातील आपला भाग पूर्ण करत नसल्याचा आरोप केला आहे. निर्वासितांविषयी तुर्की लोकांच्या अस्वस्थतेची जाणीव असल्याचे अध्यक्ष म्हणाले. इराणसोबतची सीमा मजबूत करण्यासाठी काम केले जात आहे आणि सीमेवर एक भिंत उभारली जात आहे.