संरक्षण औद्योगिक सहकार्य आणखी वाढवण्यासाठी आणि पुढे जाण्यासाठी भारत आणि अमेरिका यांनी एक रोडमॅप तयार केला आहे. या रोडमॅप अंतर्गत, दोन्ही देश नवीन तंत्रज्ञानाच्या सह-विकासावर तसेच विद्यमान आणि नवीन प्रणालींच्या सह-उत्पादनावर काम करतील.

दोन्ही देश संरक्षण स्टार्ट-अप इकोसिस्टममधील सहकार्याला प्रोत्साहन देतील. बैठकीनंतर अमेरिकेचे संरक्षण मंत्री लॉयड ऑस्टिन यांनी इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रात नाटोच्या स्थापनेबाबत चीनच्या वक्तव्यावर प्रत्युत्तर दिले. या भागात आम्ही असे काही करणार नसल्याचे त्यांनी सांगितले.

अमेरिका-भारत संरक्षण औद्योगिक सहकार्यावरील करार

संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह आणि अमेरिकेचे संरक्षण सचिव लॉयड ऑस्टिन यांच्यात झालेल्या द्विपक्षीय बैठकीत रोडमॅपवर सहमती झाली. हे दोन्ही देशांच्या संरक्षण धोरणांना पुढील वर्षांसाठी मार्गदर्शन करेल.

संरक्षण मंत्रालयानेही याबाबत एक निवेदन जारी केले आहे. मंत्रालयाने आपल्या निवेदनात म्हटले आहे की, बैठकीदरम्यान दोन्ही नेत्यांनी द्विपक्षीय संरक्षण सहकार्याच्या मुद्द्यांवर तपशीलवार चर्चा केली. चर्चा विशेषत: औद्योगिक सहकार्य मजबूत करण्याचे मार्ग ओळखण्यावर केंद्रित होते.

यादरम्यान दोन्ही बाजूंनी अमेरिका-भारत संरक्षण औद्योगिक सहकार्यावर सहमती दर्शवली. यासह राजनाथ सिंह आणि लॉयड ऑस्टिन यांनी मजबूत आणि बहुपक्षीय द्विपक्षीय संरक्षण सहकार्य प्रकल्पांचा आढावा घेतला आणि सहकार्याची गती आणखी वाढवण्याला करण्यावर सहमती दर्शवली.

इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रातील शांतता आणि स्थिरता यावरही चर्चा

यादरम्यान, दोन्ही नेत्यांनी इंडो-पॅसिफिक प्रदेशात शांतता आणि स्थैर्य राखण्यासाठी त्यांचे समान हित लक्षात घेऊन प्रादेशिक सुरक्षेच्या मुद्द्यांवर चर्चा केली.

बैठकीनंतर संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांनी ट्विट केले की, मुक्त इंडो-पॅसिफिक क्षेत्र सुनिश्चित करण्यासाठी भारत-अमेरिका भागीदारी महत्त्वपूर्ण आहे. क्षमता निर्माण करण्यासाठी आणि आमची धोरणात्मक भागीदारी आणखी मजबूत करण्यासाठी आम्ही अमेरिकेसोबत काम करण्यास उत्सुक आहोत, असेही ते म्हणाले.

या चर्चेदरम्यान संरक्षण मंत्रालयाचे वरिष्ठ अधिकारी सहभागी झाले होते. यामध्ये चीफ ऑफ डिफेन्स स्टाफ जनरल अनिल चौहान, संरक्षण सचिव गिरीधर अरमाने आणि संरक्षण संशोधन आणि विकास विभागाचे सचिव आणि संरक्षण संशोधन आणि विकास संस्थेचे (DRDO) अध्यक्ष डॉ समीर व्ही कामत यांचा समावेश होता.

ऑस्टिन यांनी भारतीय पॅसिफिक प्रदेशातील नाटोवर भाष्य केले

भारत भेटीदरम्यान अमेरिकेचे संरक्षण सचिव लॉयड ऑस्टिन यांनीही इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रात नाटोच्या स्थापनेबाबत चीनच्या दाव्याला उत्तर दिले. ते म्हणाले की, अमेरिका इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रात नॉर्थ अटलांटिक ट्रीटी ऑर्गनायझेशन (नाटो) स्थापन करण्याचा प्रयत्न करत नाही.

इंडो-पॅसिफिक प्रदेश व्यापारासाठी मुक्त ठेवण्याचे आमचे उद्दिष्ट आहे. आणि त्याचे संरक्षण करण्यासाठी आपल्याला समविचारी देशांसोबत काम करावे लागेल. त्यांचे हे विधान चीनचे संरक्षण मंत्री ली शांगफू यांच्या विधानावर आले आहे ज्यात त्यांनी म्हटले आहे की अमेरिका इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रात नाटोसारखी लष्करी संघटना तयार करण्याच्या तयारीत आहे.

अमेरिकेच्या संरक्षण सचिवांचा दुसरा भारत दौरा

भारत आणि अमेरिका आपले द्विपक्षीय आणि सामरिक संबंध अधिक तीव्रतेने पुढे नेत आहेत. अमेरिकेचे संरक्षण सचिव लॉयड ऑस्टिन यांचा भारत दौरा आणि भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचा या महिन्याच्या अखेरीस प्रस्तावित अमेरिका दौरा यावरून हे संकेत मिळत आहेत.

लॉयड ऑस्टिन यांची ही दुसरी भारत भेट आहे. यापूर्वी ऑस्टिन यांनी मार्च 2021 मध्ये भारताला भेट दिली होती. गेल्या काही वर्षांत भारत आणि अमेरिका यांच्यातील लष्करी आणि सामरिक भागीदारी मजबूत झाली आहे.