देशात महागाई (Inflation) वाढत असून नोव्हेंबरमध्ये घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) 12.54 टक्क्यांवरून 14.2 टक्क्यांवर पोहोचला आहे. घाऊक महागाईचा हा आकडा 12 वर्षांच्या विक्रमी पातळीवर पोहोचला आहे. इंधन आणि विजेच्या दरात झालेल्या वाढीमुळे घाऊक महागाईत वाढ झाली आहे. कोर चलनवाढीचा दर 11.90 टक्क्यांवरून 12.20 टक्क्यांपर्यंत वाढला आहे आणि सप्टेंबरच्या महागाईची आकडेवारी सुधारली आहे. आता तो 10.66 टक्क्यांवरून 11.80 टक्के झाला आहे.

महागाईची आकडेवारी:

घाऊक किंमत निर्देशांक (WPI) आकडेवारीनुसार, खाद्यपदार्थांची घाऊक महागाई 3.06 टक्क्यांवरून 6.70 टक्क्यांवर पोहोचली आहे.

याशिवाय इंधन आणि विजेची (fuel and electricity) घाऊक महागाई 37.18 टक्क्यांवरून 39.81 टक्क्यांवर पोहोचली आहे. अंडी आणि मांसाची घाऊक महागाई 1.98 टक्क्यांवरून 9.66 टक्क्यांवर पोहोचली आहे.

बटाट्याची घाऊक महागाई -51.32 टक्‍क्‍यांवरून 49.54 टक्‍क्‍यांवर तर भाजीपाल्‍याची महागाई 18 .49 टक्‍क्‍यांवरून 3.91 टक्‍क्‍यांपर्यंत वाढली आहे. याशिवाय दुधाच्या महागाईतही जोरदार वाढ झाली आहे. तो 1.68 टक्क्यांवरून 1.81 टक्क्यांवर पोहोचला आहे.

उत्पादित वस्तूंच्या किमती खाली आल्या आहेत. त्याचा घाऊक महागाई दर 12.04 टक्क्यांवरून 11.92 टक्क्यांवर आला आहे. खाद्यतेलाच्या भाववाढीतूनही दिलासा मिळाला आहे. तो 32.57 टक्क्यांवरून 23.16 टक्क्यांवर घसरला. कांद्याचा घाऊक महागाई दर -30.14 टक्क्यांवरून -25.01 टक्क्यांवर आला.

महागाई दर म्हणजे काय

घाऊक किंमत निर्देशांक किंवा घाऊक किंमत निर्देशांक हा घाऊक बाजारातील एक व्यापारी दुसर्‍या व्यापाऱ्याकडून आकारलेल्या किंमतींचा संदर्भ देतो.

या किंमत मोठ्या प्रमाणात केलेल्या सौद्यांशी जोडलेल्या आहेत. त्या तुलनेत, ग्राहक किंमत निर्देशांक (CPI) किंवा ग्राहक किंमत निर्देशांक सामान्य ग्राहकांद्वारे ऑफर केलेल्या किंमतींवर आधारित असतो. CPI वर आधारित चलनवाढीच्या दराला किरकोळ चलनवाढ किंवा किरकोळ महागाई असेही म्हणतात.

रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाचे महागाईवर मत

रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाचे (RBI) गव्हर्नर शक्तीकांत दास यांनी आपल्या नुकत्याच दिलेल्या निवेदनात महागाई दर वाढतच राहू शकतो असे म्हटले होते. कारण आधारभूत वर्षाच्या प्रभावामुळे आकडेवारीत वाढ होणार आहे. रिझव्‍‌र्ह बँकेच्या मते, चालू आर्थिक वर्षाच्या चौथ्या तिमाहीत हेडलाइन चलनवाढीचा दर शिखरावर असेल. त्यानंतर ते मऊ होईल.

एस्कॉर्ट सिक्युरिटीचे रिसर्च हेड असिफ इक्बाल यांनी सांगितले की, किरकोळ महागाई दर RBI च्या निश्चित अंदाजानुसार आहे. मात्र सलग दुसऱ्या महिन्यात त्यात वाढ झाली आहे. इंधन आणि वाहतूक खर्चामुळे महागाई वाढतच गेली.

वाहतूक खर्चात वाढ झाल्याचा परिणाम इतर वस्तूंच्या किमतीवर दिसून येत आहे. तथापि, वाढीव खर्चाचा बोजा ग्राहकांवर कितपत पडेल हे उत्पादनाच्या मागणीवर अवलंबून असेल. सध्या महागाईचा हा स्तर चिंतेचा विषय नाही.