अल्झायमरचा आजार: असे अनेक आजार आहेत ज्यांची लोकांना सुरुवातीला माहिती नसते. अल्झायमर हा देखील असाच एक आजार आहे, ज्याची सुरुवातीची लक्षणे अतिशय सामान्य असतात. माहितीच्या अभावामुळे अनेक लोक गंभीर स्थितीत पोहोचतात. अल्झायमर रोगाबद्दल लोकांना जागरूक करण्यासाठी दरवर्षी 21 सप्टेंबर रोजी जागतिक अल्झायमर दिवस साजरा केला जातो.

(Shocking revelation, Alzheimer's disease causes brain destruction)

हा रोग सहसा वृद्ध लोकांमध्ये होतो. योग्य वेळी उपचार केल्यास त्याचा वेग कमी करता येतो. आता प्रश्न असा पडतो की, अल्झायमर हा आजार उपचाराने कायमचा नाहीसा होऊ शकतो का? न्यूरोलॉजिस्टकडून याबाबतचे सत्य जाणून घेऊया.

अल्झायमर रोग म्हणजे काय?

अल्झायमर हा एक प्रगतीशील न्यूरोलॉजिकल डिसऑर्डर आहे, ज्यामध्ये लोक त्यांची स्मरणशक्ती गमावतात आणि त्यांच्या दैनंदिन गरजा विसरतात. हा डिमेंशियाचा सर्वात सामान्य प्रकार आहे. या आजारामुळे मेंदू आकुंचित होऊ लागतो आणि मेंदूच्या पेशी खराब होऊ लागतात. त्यामुळे लोकांच्या विचार, समज, वर्तन आणि सामाजिक कार्यात बदल होत आहे. सहसा हा आजार 70 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकांना होतो. मात्र, मधुमेह, रक्तदाब आणि अनुवांशिक कारणांमुळे हा आजार लहान वयातही होऊ शकतो.

कोणत्या वयाच्या लोकांना धोका आहे?

न्यूरोलॉजिस्टच्या मते, अल्झायमर रोगाचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे वृद्धत्व. 90 वर्षांवरील वृद्धांमध्ये या आजाराचा धोका 50 टक्के आणि 80-90 वयोगटातील व्यक्तींना 10 ते 20 टक्के धोका असतो. तरुणांना अल्झायमर होण्याची शक्यता कमी असते, पण तरुणांना हा आजार होऊ शकत नाही असे म्हणणे योग्य ठरणार नाही. अनुवांशिक कारणांमुळे तरुणांना अल्झायमर रोग होऊ शकतो. याशिवाय काही घटकही असू शकतात.

अल्झायमर उलट करणे शक्य आहे का?

डॉ.नीरज कुमार यांच्या मते, अल्झायमरचा आजार झपाट्याने वाढत आहे. उपचारांद्वारे त्याचा वेग कमी करता येतो, परंतु त्यावर पूर्णपणे नियंत्रण ठेवणे शक्य नसते. जेव्हा हा आजार उपचाराने आटोक्यात आणता येत नाही, तेव्हा तो उलटण्याचा प्रश्नच उद्भवत नाही. हा आजार एकदा झाला की तो आयुष्यभराचा असतो. काही औषधे आणि जीवनशैलीतील बदल ते कमी करू शकतात.

अल्झायमरचा वेग कसा कमी करायचा?

• जीवनशैली निरोगी ठेवा

• मधुमेह नियंत्रणात ठेवा

• रक्तदाब नियंत्रणात राखणे महत्त्वाचे आहे

• रोज व्यायाम करा

• मानसिकदृष्ट्या सक्रिय राहण्यास सुरुवात करा

• सकस आहार घेणे अत्यंत आवश्यक आहे

• लोकांशी संवाद साधत राहा