गोवा हा नेहमी पर्यटन स्थळ (Tourist Places) आणि गोवण पदार्थासाठी (Goan Food) ओळखला जातो. गरम भात आणि मासेपासून (Fish) ते खातखते( मिश्र भाजीपाली करी) तसेच इतर अनेक पदार्थ, जे राज्यासाठी अद्वितीय आहेत. तथापि गोव्यातील (Goa) स्थानिक बाजारपेठाणमध्ये (Goa Market) आढळणारे आणि विक्रेत्याद्वारे विकले जाणारे स्थानिक घटक हे या पदार्थांना (Food) इतके चवदार बनवतात.

शुक्रवारी म्हापसा (Mapusa) येथील मार्केटला भेट दिल्यास तुम्हाला स्थानिक पदार्थांची पसंत्ती कळेल. अशाच एक वेगळा घटक म्हणजे नारळाचा गूळ, जो नारळाच्या दुधापासून बनवला जातो. हा गूळ चवीला आणि दिसण्याला उसापासून बनवलेल्या गुळापासून अगदी वेगळा असतो. नारळाच्या दुधापासून बनवलेला हा गूळ पिरॅमिड आकाराचा असून काळ्या रंगाचा असतो.

गोवण गोड पदार्थ (Goan Dessert) बनवण्यासाठी या गुळाचा वापर केला जातो. यात डोडोल, पाटोळी, आले बेले आणि सन्नास या पदार्थांचा समावेश होतो. यामुळे या पदार्थांचा एक खास स्वाद येतो. तसेच मासेलदार पदार्थांची चव अधीक वाढण्यासाठी करीमध्ये सुद्धा हा गूळ (Jaggery) वापरला जातो.

* गूळ बनवण्याची पद्धत

तसे तर गूळ बनवणे ही एक कटाळवाणी प्रक्रिया आहे कारण नारळाच्या दुधाचे संकलन करणे खूप कठीण काम आहे. त्यानंतर गूळ बनवण्याची किचकट प्रक्रिया आहे. पंतालेओ फर्नांडिस (Pantaleo Fernandes) यांच्या गोव्यातील पारंपरिक पुस्तकात, नारळाचा गूळ किंवा मडके देव या प्रकरणामध्ये या प्रक्रियेचे तपशीलवार वर्णन केले आहे. त्यांची सुरुवात डॅमोननेम नावाच्या मातीच्या भांड्यात दूध गोळा करण्यापासून होते. या भांड्यात पाम फ्रॉन्डसह चुना लावला जातो, कारण जेव्हा भांड्यात दूध गोळा केला जातो तेव्हा ते आंबू नये म्हणून लावला जातो. हे गोळा केलेले दूध नंतर भोपळ्याच्या कावचापासून बनवलेल्या भांड्यात टाकला जातो. नंतर हे दूध तासभर शिजवले जाते. की प्रकिया खूप क्लिष्ट आहे आणि त्यात अनेक स्टेप्स आहेत. या गुळाचा वापर फोव, गुलकंद, यासरखे पदार्थ बनवण्यासाठी केला जातो.