वॉशिंग्टन: जगभरात अनेक क्षेत्रांत कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा अर्थात ‘एआय’चा वापर वाढत आहे. मात्र, या तंत्रज्ञानाचा चुकीच्या गोष्टींसाठीही वापर होण्याची भीती तज्ज्ञांना सतावते. दहशतवादी संघटना ‘एआय’ तंत्रज्ञानाबरोबर प्रयोग करत आहेत. या संघटनांसाठी नवीन सदस्यांची भरती, खऱ्या प्रतिमांसारख्या भासणाऱ्या डीपफेक प्रतिमा तयार करणे आणि सायबरहल्ल्यांसाठी ‘एआय’ शक्तीशाली साधन ठरू शकते, असा इशारा राष्ट्रीय सुरक्षा सल्लागार आणि गुप्तचर संस्थांनी दिला आहे.

गेल्या महिन्यात इस्लामिक स्टेटशी (आयएस) संबंधित संकेतस्थळावर एकाने आपल्या कारवायांसाठी ‘एआय’ चा वापर करण्याचे आवाहनही केले होते. ‘एआय’ बद्दलची सर्वांत चांगली गोष्ट म्हणजे हे तंत्रज्ञान वापरण्यासाठी अतिशय सोपे आहे, असेही त्याने लिहिले होते. काही गुप्तचर संस्थांना ‘एआय’ भरती प्रक्रियेत योगदान देईल, अशी वाटत असलेली भीती सत्यात उतरवा, असे आवाहनही त्यांनी केले आहे.

काही वर्षांपूर्वी इराक व सिरियाचा प्रदेश काबीज करणाऱ्या आयएसचे आता हिंसक विचारसरणीच्या दहशतवादी गटांची विकेंद्रित आघाडी बनली आहे. भरती आणि चुकीची माहिती पसरविण्यासाठी सोशल मीडिया शक्तिशाली साधन बनू शकते, त्यामुळे, आता त्यांच्याकडून ‘एआय’ची चाचपणी केली जात असल्याची बाब आश्चर्यजनक नाही, असे राष्ट्रीय सुरक्षा तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे.

काही वर्षांपूर्वी सोशल मीडियाच्या अल्गोरिदमशी जोडले गेलेले हे बनावट कंटेंट कल्पनाही करता येणार नाही एवढ्या मोठ्या प्रमाणावर प्रचार करू शकतात. यामुळे नवीन समर्थकांची भरती करणे, शत्रूंमध्ये संभ्रम किंवा भीती निर्माण करणे आणि प्रभावी प्रचार करणे अधिक सोपे झाले आहे. दहशतवादी गटांनी इस्त्रायल-हमास युद्धाची रक्तरंजित वर्णन करणारी बनावट छायाचित्रे ही शेअर केली होती.

यात बॉम्बहल्ल्यात उद्‌ध्वस्त झालेल्या इमारती, अनाथ बालकांचा समावेश होता. त्यामुळे संतापाचा लाट उसळली तसेच ध्रुवीकरणही वाढले. पश्चिम आशियातील दहशतवादी गटांनी तसेच अमेरिका व इतर ठिकाणच्या ज्यूविरोधी गटांनीही नवीन सदस्यांच्या भरतीसाठी या छायाचित्रांचा वापर केला.