आज गुरुवारी पहाटे मणिपूरमधील(Manipur) इंफाळमध्ये (Earthquake in Imphal) भूकंपाचे (Earthquake) धक्के जाणवले . भूकंपाची तीव्रता रिश्टर स्केलवर 4.0 इतकी मोजण्यात आली. नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मॉलॉजीनुसार, आज पहाटे 2:17 वाजता भूकंपाच्या धक्क्यांमुळे पृथ्वी हादरली. मात्र, आतापर्यंत यामध्ये कोणतीही जीवित किंवा वित्तहानी झाल्याचे वृत्त नाही.

गेल्या वर्षी 9 नोव्हेंबरला मणिपूरमध्ये भूकंपाचे धक्के जाणवले होते. त्याची तीव्रता रिश्टर स्केलवर 3.8 मोजली गेली. नॅशनल सेंटर फॉर सिस्मॉलॉजीने (एनसीएस) ही माहिती दिली. त्याच वेळी, याच्या एक दिवस आधी म्हणजे 8 नोव्हेंबर रोजी मणिपूरच्या उखरुलमध्ये भूकंपाचे जोरदार धक्के जाणवले. त्याची तीव्रता रिश्टर स्केलवर 4.4 मोजली गेली. सकाळी 7.48 वाजता उसरूलपासून 56 किमी पूर्व-आग्नेयेला भूकंप झाला होता.

भूकंपाचे धक्के कसे मोजायचे

भूकंपाचे मोजमाप सिस्मोग्राफद्वारे केले जाते. भूकंपाच्या क्षणाची तीव्रता पारंपारिकपणे मोजली जाते किंवा संबंधित आणि अप्रचलित रिश्टर तीव्रता घेतली जाते. 3 रिश्टर तीव्रतेचा भूकंप सामान्य आहे, तर 7 रिश्टर तीव्रतेच्या भूकंपामुळे गंभीर नुकसान होण्याची शक्यता असते. भूकंपामुळे केवळ जीवित आणि मालमत्तेची हानी होत नाही तर इमारती, रस्ते, धरणे, पूल इत्यादींचेही मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते.

हे रोखण्यासाठी भूकंपरोधक घरे बांधणे आवश्यक आहे. डिझास्टर किट बनवा - ज्यामध्ये रेडिओ, मोबाईल, आवश्यक कागदपत्रे, टॉर्च, मॅच, चप्पल, मेणबत्ती, काही पैसे आणि आवश्यक औषधे असतील. भूकंप झाल्यास ताबडतोब वीज आणि गॅस बंद करा. एवढेच नाही तर लिफ्टचा अजिबात वापर करू नका. जेव्हाही भूकंपाचे धक्के जाणवतात तेव्हा ताबडतोब मोकळ्या जागेत जा आणि झाडे आणि वीज तारांपासून दूर रहा.

भूकंप का होतो?

पृथ्वी अनेक स्तरांमध्ये विभागली गेली आहे आणि जमिनीखाली अनेक प्रकारच्या प्लेट्स आहेत. या प्लेट्स एकमेकांमध्ये अडकलेल्या असतात, परंतु कधीकधी या प्लेट्स घसरतात, ज्यामुळे भूकंप होतो. कधीकधी ते अधिक कंपन करते आणि त्याची तीव्रता वाढते. भारतात पृथ्वीच्या आतील थरांमधील भौगोलिक हालचालींच्या आधारे काही झोन ​​ठरवले गेले आहेत आणि काही ठिकाणी ते जास्त तर काही ठिकाणी कमी आहेत. या शक्यतांच्या आधारे, भारताची 5 झोनमध्ये विभागणी करण्यात आली आहे.