केंद्र सरकारी कर्मचारी गेल्या काही काळापासून 8व्या वेतन आयोगाच्या शिफारशी आणि त्यानंतर होणाऱ्या वेतनवाढीकडे लक्ष ठेवून आहेत. आयोगाची स्थापना 3 नोव्हेंबर 2025 रोजी झाली असून, सरकारने आयोगाला अहवाल सादर करण्यासाठी 18 महिन्यांचा कालावधी दिला आहे. म्हणजे सध्याच्या अधिकृत वेळापत्रकानुसार आयोगाचा अहवाल सुमारे मे 2027 पर्यंत अपेक्षित आहे.

मात्र अहवाल तयार होण्यासाठी आणखी वेळ लागला किंवा नवीन वेतनरचना प्रत्यक्षात उशिराने लागू झाली, तर संबंधित कर्मचाऱ्यांना मागील प्रभावी तारखेपासून एरियर मिळण्याची शक्यता चर्चेत आहे. मात्र एरियर कधी आणि किती द्यायचा, याचा अंतिम निर्णय सरकारच्या अंमलबजावणीच्या आदेशावर अवलंबून असेल.

एरियरची गणना नेमकी कशी होऊ शकते?

एरियरचा साधा अर्थ म्हणजे ज्या कालावधीसाठी वाढीव वेतन लागू मानले जाते आणि प्रत्यक्षात वाढीव वेतन मिळते, त्या दोन्हीमधील फरकाची थकबाकी. त्यामुळे केवळ आयोगाच्या अहवालाला किती महिने उशीर झाला यावर एरियरची रक्कम ठरत नाही.

यासाठी प्रामुख्याने सध्याची बेसिक पे, नवीन फिटमेंट फॅक्टर, सुधारित बेसिक पे आणि नवीन वेतनरचना कोणत्या तारखेपासून लागू होते, हे घटक महत्त्वाचे ठरतील. याशिवाय DA, HRA आणि इतर भत्त्यांचाही अंतिम गणनेवर परिणाम होऊ शकतो.

Level 6 कर्मचाऱ्यांचा अंदाजित हिशोब

Level 6 साठी सध्याची बेसिक पे ₹35,400 गृहीत धरल्यास विविध फिटमेंट फॅक्टरनुसार सुधारित बेसिकमध्ये मोठा फरक पडतो.

2.15 फिटमेंट फॅक्टर गृहीत धरल्यास सुधारित बेसिक सुमारे ₹76,110 होऊ शकते. म्हणजे बेसिकमध्ये सुमारे ₹40,710 इतकी वाढ होते. या फरकाच्या आधारावर 20 महिन्यांचा साधा अंदाज घेतल्यास एरियर सुमारे ₹8.14 लाख, तर 24 महिन्यांसाठी सुमारे ₹9.77 लाख होऊ शकतो.

फिटमेंट फॅक्टर 2.28 गृहीत धरल्यास 20 महिन्यांचा अंदाजे फरक ₹9.06 लाख आणि 24 महिन्यांचा सुमारे ₹10.87 लाख होतो. 2.57 फिटमेंट फॅक्टर गृहीत धरल्यास हा आकडा अनुक्रमे सुमारे ₹11.12 लाख आणि ₹13.34 लाखापर्यंत जाऊ शकतो.

Level 7 मध्ये किती एरियर?

Level 7 कर्मचाऱ्यांची सध्याची बेसिक पे ₹44,900 गृहीत धरली आहे. 2.15 फिटमेंट फॅक्टरनुसार सुधारित बेसिक ₹96,535 इतकी होऊ शकते. त्यामुळे बेसिकमधील फरक ₹51,635 राहतो.

या फरकावर आधारित साध्या गणनेनुसार 20 महिन्यांचा अंदाजे एरियर ₹10.33 लाख, तर 24 महिन्यांचा एरियर सुमारे ₹12.39 लाख होऊ शकतो.

जर 2.57 फिटमेंट फॅक्टर गृहीत धरला, तर बेसिकमधील संभाव्य फरक ₹70,493 इतका होतो. त्यानुसार 20 महिन्यांसाठी सुमारे ₹14.10 लाख आणि 24 महिन्यांसाठी सुमारे ₹16.92 लाखांचा अंदाज येतो.

Level 8 कर्मचाऱ्यांचा एरियर सर्वाधिक?

Level 8 साठी सध्याची बेसिक पे ₹47,600 गृहीत धरली आहे. 2.15 फिटमेंट फॅक्टरनुसार सुधारित बेसिक सुमारे ₹1,02,340 होऊ शकते. म्हणजे बेसिकमध्ये ₹54,740 इतका फरक पडतो.

या आधारावर 20 महिन्यांचा साधा अंदाज सुमारे ₹10.95 लाख आणि 24 महिन्यांचा सुमारे ₹13.14 लाख होतो.

दुसरीकडे, 2.57 फिटमेंट फॅक्टर गृहीत धरल्यास सुधारित बेसिक सुमारे ₹1,22,332 होईल. त्यामुळे बेसिकमधील फरक सुमारे ₹74,732 राहतो. अशा परिस्थितीत 20 महिन्यांसाठी अंदाजे ₹14.95 लाख आणि 24 महिन्यांसाठी सुमारे ₹17.94 लाख इतका फरक होऊ शकतो.

HRA आणि DAमुळे अंतिम रक्कम बदलू शकते

वरील आकडे हे केवळ बेसिक पेतील फरक × विलंबाचे महिने या सोप्या पद्धतीने काढलेले अंदाज आहेत. प्रत्यक्ष एरियरची गणना यापेक्षा वेगळी असू शकते. कारण नवीन बेसिकनुसार HRAमध्ये बदल होऊ शकतो, तर DA आणि इतर भत्त्यांच्या नियमांनुसार स्वतंत्र गणना करावी लागेल.

त्यामुळे ₹8 लाख, ₹13 लाख किंवा ₹17.94 लाख यांसारख्या रकमा निश्चित एरियर समजणे योग्य ठरणार नाही. त्या केवळ संभाव्य परिस्थिती समजून घेण्यासाठी वापरलेल्या उदाहरणात्मक गणना आहेत.

अंतिम निर्णय फिटमेंट फॅक्टर आणि प्रभावी तारखेवर

8व्या वेतन आयोगाच्या अधिकृत प्रक्रियेत अजून अंतिम वेतनरचना किंवा फिटमेंट फॅक्टर निश्चित झालेला नाही. आयोगाला 18 महिन्यांत शिफारशी सादर करण्याचे निर्देश आहेत आणि त्यानंतर सरकारच्या निर्णयानुसार अंमलबजावणीची प्रक्रिया ठरेल.

त्यामुळे केंद्रीय कर्मचाऱ्यांचा प्रत्यक्ष एरियर किती असेल, हे सध्या निश्चितपणे सांगता येत नाही. अंतिम फिटमेंट फॅक्टर, सुधारित बेसिक पे, वेतन आयोगाच्या शिफारशी आणि सरकारने ठरवलेली प्रभावी तारीख यानंतरच अचूक रक्कम स्पष्ट होईल.